Programma 3. Fysiek

Beleid programma 3

Inleiding

Stichtse Vecht is een prachtige gemeente om in te wonen, werken en recreëren. Het is daarom belangrijk om passende woningen te bouwen en kernen vitaal te houden, onder andere door te investeren in onze openbare ruimte en voorzieningen. Door dit in goed evenwicht te doen combineren we het beste van twee werelden. Met een langzame en snelle Vecht, zoals beschreven in onze Omgevingsvisie.

Ook in 2025 zijn we aan de slag gegaan met de doelen uit onze begroting. Zo hebben we 164 woningen gerealiseerd en vier omgevingsvergunningen verleend voor de bouw van 267 woningen. Ook is het bestemmingsplan voor Ruimtekwartier, de grootste woningbouwontwikkeling binnen Stichtse Vecht vastgesteld. Hiermee is een volgende stap gezet voor de bouw van 2.500 woningen. Met deze ontwikkelingen zijn de verbeteringen duidelijk zichtbaar die voortvloeien uit het plan van aanpak versnelling woningbouw dat in 2023 is vastgesteld. Daarmee hebben vooral jongeren en ouderen ook in de toekomst de mogelijkheid om in onze gemeente te wonen. Dit was een belangrijke opgave van het college uit het coalitieakkoord.

Naast wonen hebben we ook op de terreinen economie en mobiliteit belangrijke stappen gezet. De mijlpalen zijn behaald door voor beide beleidsterreinen een omgevingsprogramma vast te stellen. Voor verkeer is vastgesteld dat we gaan werken aan de grootste doorstromingsknelpunten, zoals de verkeerssituatie in Maarssen-Dorp en de op- en afrit van de A2 bij Breukelen. Daarnaast werken we aan verkeersveiligheid, door verkeersstromen waar mogelijk te scheiden en wegen passend bij de snelheid in te richten. In het programma economie is vastgesteld dat we door middel van de ambitie- en actieagenda samen met de ondernemers en inwoners uit de Bedrijfsinvesteringszone (BIZ) Breukelen bijdragen aan de leefbaarheid van het centrum van Breukelen.

Onder het provinciale Utrechtse Programma Landelijk Gebied (UPLG) hebben we in 2025 deelgenomen aan twee gebieds- en diverse polderprocessen. Onder andere in polderproces Parel van Spengen is samengewerkt tussen overheden en ondernemers aan het toekomstperspectief van de landbouw, wateropgaven, weidevogels en bodemdaling. Dit polderproces is een voorbeeld voor andere polders in de provincie.

In 2025 is gestart met de bouw van het afvalscheidingsstation De Splitsing. Na vertraging vanwege volgens ons onterecht oponthoud in opdracht van TenneT kan dit afvalscheidingsstation open in 2026, inclusief een circulair ambachtscentrum gericht op hergebruik. Ondertussen lopen de gesprekken met TenneT over een schadeclaim.

Met het beleidskader voor zonnevelden hebben we een belangrijke stap gezet om zonnevelden te realiseren in onze gemeente. Tegelijkertijd probeert de provincie met een projectbesluitprocedure windtribunes te realiseren in de Hoeker- en Garstenpolder. Wij houden ons aan de afspraak om zonne-energie op te wekken en zijn daarom tegen deze plannen. Wij blijven ons actief verzetten tegen de komst van windturbines.

Behalve de doelen uit de begroting heeft de gemeente meer gedaan, zoals een nieuwe locatie aangedragen voor hoogspanningsstation Utrecht-Noord/Stichtse Vecht Haarrijn. Dit heeft geleid tot een nieuwe richting aan het zoekproces naar geschikte locaties. Ook hebben we geïnvesteerd in evenementenlocatie park Goudestein, waardoor er makkelijker evenementen kunnen plaatsvinden.

Daarnaast is besloten om samen met de provincie te investeren in het stationsgebied Breukelen. Voor het stationsgebied Breukelen zijn investeringsafspraken met ProRail, NS en provincie Utrecht gemaakt.

Wat hebben we bereikt in 2025?

Voldoende betaalbare en passende woningen

Begroting 2025

Wij willen meer betaalbare en kwalitatief goede woningen. Daarom werken we hard, samen met alle betrokken partijen, aan het herstellen van de balans op de woningmarkt van behoefte en aanbod.

De vraag naar betaalbare woningen is bij verschillende doelgroepen groot. Er zijn ouderen die naar een geclusterde woning voor ouderen (met zorg) willen. Jongeren willen een eigen plek om te wonen. Daarnaast zijn er verschillende doelgroepen die een woning nodig hebben, zoals bepaalde beroepsgroepen, statushouders, daklozen en doorstromers uit maatschappelijke opvang en beschermd wonen.

We hebben met name een tekort aan één- en tweepersoons appartementen in de sociale- en middenhuur en aan betaalbare koopwoningen. Op dit moment zijn er tot en met 2030 voldoende woningbouwplannen in de planning om aan de behoefte te voldoen met in totaal ca. 4.500 woningen. We letten hierbij op een goede spreiding van het woningbouwprogramma binnen de gemeente en we bouwen minimaal 70% in het betaalbare segment. Hiermee geven we uitvoering aan de Woondeal U10 2022-2030.

Bij deze opgave hebben we de volgende ambities:

we bouwen tot 2030 4.500 woningen;
we versterken de samenwerking met de woningbouwcorporaties;
we geven uitvoering aan het Volkshuisvestigingsprogramma;
we bekijken woningbouw vanuit een breder perspectief.

Toelichting maatschappelijk effect (causaliteit activiteiten/prestaties/mijlpalen en effecten)

Beoogd effect
Uit de Woonvisie 2023 en het woningbehoefteonderzoek (2021) blijkt dat tot 2040 3.700 woningen toegevoegd moeten worden. In de regio is afgesproken dat er 20% extra woningen nodig zijn om de vertraging en het wegvallen van plannen op te vangen. Dit betekent dat we tot 2040 minimaal 4.440 woningen bouwen. Met de nieuwe Woonvisie is de doelstelling dat we binnen de hele gemeente in totaal 70% betaalbare woningen bouwen. Met het dashboard woningbouw wordt de nieuwbouwprognose gevolgd. Monitoring van het aantal en soort woningen doen we in combinatie met de cijfers uit waarstaatjegemeente.nl en CBS (Centraal Bureau voor de Statistiek). Een voorbeeld is het kijken naar de ontwikkeling van het percentage passend gehuisveste huishoudens in corporatiewoningen.

Toelichting op beoogd effect in 2025
Uit cijfers van het CBS blijkt dat het aantal woningen in 2025 met 216 is afgenomen. Deze daling komt deels door een administratieve aanpassing in het BAG-systeem.

Volgens het dashboard van het woningbouwprogramma zijn er genoeg woningbouwprojecten om het doel tot en met 2030 te halen. In 2025 zijn er twee woningbouwprojecten afgerond, goed voor 164 nieuwe woningen. Ook zijn er 625 woningen in aanbouw. Hiervan zijn 67% betaalbare woningen.

Door de nieuwe Wet betaalbare huur merken we dat ontwikkelaars meer moeite hebben om betaalbare woningen in het middensegment te bouwen. Per project wordt gekeken naar een oplossing, waarbij de Woonvisie het uitgangspunt is.

Wat hebben wij daarvoor gedaan in 2025?

Een klimaatbestendige leefomgeving en duurzame energievoorziening

Begroting 2025

We willen een klimaatbestendige en daarmee gezonde en veilige leefomgeving. Energiebesparing en een grotere onafhankelijkheid van fossiele brandstoffen zijn hierin belangrijke pijlers.

De lokale urgentie van deze opgave volgt uit mondiale trends en ontwikkelingen; Klimaatverandering en afspraken hierover in het Klimaatakkoord. Het tekort aan (en daarmee samenhangende prijsstijgingen) fossiele brandstoffen en het belang van een goede luchtkwaliteit.

Klimaatmitigatie: we beperken verdere klimaatverandering door minder broeikasgassen uit te stoten. Om de CO2-uitstoot te verlagen en uitputting van fossiele brandstoffen voor te zijn, werken we in Stichtse Vecht aan slimme besparingen. We wekken meer duurzame energie op en nemen geleidelijk afscheid van aardgas. We zijn lokaal en regionaal in gesprek om deze overstap zo haalbaar en betaalbaar mogelijk te maken voor Stichtse Vecht en haar inwoners.

Klimaatadaptatie: we passen ons aan de gevolgen van klimaatverandering aan. Aanpassen aan het veranderende klimaat vraagt om (veelal ruimtelijke) maatregelen. Weersextremen veroorzaken wateroverlast, droogte, hittestress en een grotere kans op overstromingen. We moeten onze systemen en ruimtelijke inrichting hieraan aanpassen. We hebben meer ruimte voor water en groen nodig.

Samen werken we aan een gezonde, duurzame en prettige leefomgeving.

Bij deze opgave hebben we de volgende ambities:

we nemen onze verantwoordelijkheid als het gaat om de klimaatverandering; zowel op het gebied van klimaatmitigatie als klimaatadaptatie;
we maken afspraken met verhuurders van woningen;
we kijken realistisch naar de energietransitie;
we verplichten niemand om van het gas af te gaan.

Maatschappelijk effect bestuurlijke opgave 2025

Netcongestie

In 2025 is netcongestie een steeds groter probleem geworden. Het is daarom noodzakelijk om de netcapaciteit uit te breiden. Stichtse Vecht ligt op een strategische locatie voor het netwerk Flevopolder-Gelderland-Utrecht, waardoor hier veel uitbreidingen nodig zijn. In 2025 hebben we een voorkeurslocatie bepaald voor het nieuwe hoogspanningsstation in Breukelen en hebben we voor Utrecht-Noord/Stichtse Vecht Haarrijn een nieuw zoekgebied toegevoegd. Het nieuwe zoekgebied was nodig, omdat andere zoekgebieden of niet uitvoerbaar of niet acceptabel voor de gemeente waren . Op laagspanningsniveau hebben we een samenwerkingsconvenant ondertekend met Stedin met daarbij een buurtaanpak. Als proef zijn we in Breukelen gestart met het vervangen van stations in de Middenspanningscapaciteit aanpak (MS CAP) van Stedin.

Warmtetransitie

De startnotitie van het warmteprogramma is vastgesteld door het college na een peiling in de raad. In 2025 zijn verkenningen gedaan en is gestart met het opstellen het warmteprogramma 2027-2032. De verkenningen gingen over de mogelijkheden van duurzame warmtebronnen. Ook is onderzoek gedaan naar de betaalbaarheid van duurzame warmte. Ruim 750 inwoners hebben hieraan meegedaan. Verder is een verkenning gedaan naar een mini-warmtenet voor meerdere woningen met een bodembron. Voor vier VVE’s in Breukelen is onderzocht wat de mogelijkheden zijn om aardgasvrij te worden.

Geen windturbines in Stichtse Vecht

De provincie Utrecht heeft in 2025 het besluit genomen om windturbines in de Hoeker- en Garstenpolder mogelijk te maken. De gemeente is van mening dat de provincie zich bij dat besluit niet heeft gehouden aan de afspraken. We hebben ons verzet tegen de komst van windturbines, bijvoorbeeld met brieven en inspraak. Daarbij hadden we aandacht voor een zorgvuldig participatieproces en waren wij in gesprek met stichting Red de Hoeker Garsten Polder. De gemeente heeft juridisch advies ingewonnen over lokale normen voor grote windturbines met als resultaat een negatief advies. We blijven ons actief verzetten tegen de komst van windturbines.

Samenwerking met energiecoöperatie

De energiecoöperatie Duurzame Vecht leverde in 2025 een strategie op zonnepanelen op grootschalige daken, een webinar over thuisbatterijen en een verkenning samen met buurtbewoners van Tienhoven naar de mogelijkheden die een buurtbatterij kan bieden op.

Afspraken met verhuurder van woningen

In 2025 zijn nieuwe prestatieafspraken gemaakt met de drie woningbouwcorporaties. Hierin is afgesproken dat de corporaties doorgaan met investeringen in de bestaande woningbouwvoorraad. De verduurzamingsmaatregelen maken deel uit van het regulier planmatig onderhoud van corporaties.

Wat hebben wij daarvoor gedaan in 2025?

Bereikbare, duurzame en verkeersveilige mobiliteit

Begroting 2025

We willen bereikbare, duurzame en verkeersveilige vervoersstromen die leefbaar en gezond zijn voor iedereen. Dit doen we zonder verdere groei van het autoverkeer door vooral een toename van ander vervoer zoals fiets, openbaar vervoer en voetgangersverkeer.

Wij zien dat de mobiliteit op onze wegen toeneemt. Dit is het gevolg van onder andere de centrale ligging van onze gemeente tussen Utrecht en Amsterdam en het toenemende inwonersaantal in onze provincie. We werken aan een nieuw mobiliteitsprogramma. Het college stelt een startnotitie op en legt deze voor aan de gemeenteraad. We geven prioriteit aan openbaar vervoer, fiets en verkeersveiligheid. Daarbij hebben we oog voor de verschillen in bereikbaarheid van verschillende delen van onze gemeente en de daarbij passende vervoersstromen.

Bij deze opgave hebben we de volgende ambities:

we anticiperen op de toename van de mobiliteit;
we zetten in op doorstroming van A naar B;
we kijken met een nieuwe blik naar de parkeernormen;
we betrekken inwoners om de juiste keuzes te maken;
we zien kansen bij station Breukelen.

Maatschappelijk effect bestuurlijke opgave 2025

Na een participatietraject met inwoners over verkeersveiligheid en mobiliteit hebben we in 2025 het mobiliteitsprogramma vastgesteld. Hier gaan we in op een verkeersveiliger Stichtse Vecht, waar we de fietsinfrastructuur verbeteren en zorgen dat de belangrijkste knelpunten worden aangepakt. Parallel aan het uitwerken van de deelprogramma’s (nota’s) is in 2025 al gestart met het aanpakken van onze wegen en infrastructuur, in lijn met de doelen uit het programma. Dat deden we samen met onze mobiliteitspartners, zoals de busmaatschappijen, NS, ProRail, Rijkswaterstaat en provincie Utrecht. De belangrijkste resultaten van deze samenwerking zijn hieronder weergegeven:

De provincie heeft de maximumsnelheid van de N230 aangepast van 100 naar 80 km/u en daarbij stil asfalt gerealiseerd. Daarmee verbetert niet alleen de leefbaarheid in de omgeving, maar ook de verkeersveiligheid bij de op- en afritten. De gemeente heeft hier intensief samengewerkt met de provincie Utrecht.
Samen met NS, ProRail en provincie Utrecht heeft Stichtse Vecht een kwaliteitsimpuls van het stationsgebied in Breukelen ondertekend. Het stationsgebied wordt met de kwaliteitsimpuls een fijne plek om te zijn met meer groen en fietsenstallingen dan in de huidige situatie. Ook stopt een deel van de bussen aan de andere kant van het station, waardoor de route naar Mijdrecht korter wordt.
In 2025 hebben we deelgenomen aan de regionale aanbesteding voor een deelfietssysteem. Samen met Utrecht en haar randgemeenten voorzien we met Lime (de aanbieder van elektrische deelfietsen) in een nieuw deelsysteem in de regio.
In 2025 zijn de gemeentelijke verkeersprojecten die in 2024 zijn gestart afgerond. Voorbeelden zijn Huis ten Boschstraat in Maarssen-Dorp, Handelsweg in Maarssenbroek en verlegging van het fietspad aan de Nijverheidsweg in Maarssenbroek.

Wat hebben wij daarvoor gedaan in 2025?

Veilige en leefbare buurten, dorpen en landelijk gebied

Begroting 2025

Wij willen dat iedereen in Stichtse Vecht veilig kan wonen en ondernemen én we willen werken aan een krachtig en vitaal landelijk gebied. We willen een goede balans tussen natuur, landbouw, water, cultuurhistorie, landschap en recreatie.

We willen de landschappelijke kwaliteiten en diversiteit behouden en versterken. De 17de eeuw en de waterlinies hebben onze gemeente vormgegeven. We zien veranderingen in de kernen door o.a. verschuiving van de bevolkingsopbouw en verandering van de klimaatverandering. We zetten in op een gezonde en toegankelijke omgeving waarin jong en oud fijn wonen, werken en hun vrije tijd besteden.

Door verschillende oorzaken zal het gebruik van het landelijk gebied in de toekomst veranderen. Hoe kunnen we boeren helpen bij de ontwikkelingen waarvoor ze staan, waarbij we rekening houden met de bijzondere ruimtelijke landschappelijke kwaliteiten. We zoeken naar een nieuwe balans voor het platteland.

Een gebiedsgerichte benadering om deze vraagstukken aan te pakken ligt voor de hand. Dit doen we samen met inwoners, ondernemers, belangenverenigingen en andere overheden.

Bij deze opgave hebben we de volgende ambities:

we zijn samen verantwoordelijk voor een veilige leefomgeving;
we zorgen voor vitale kernen;
we zorgen voor een schone en groene openbare ruimte;
we koesteren ons waardevolle gebied;
we kijken naar kansen voor een toekomstbestendig platteland.

Maatschappelijk effect bestuurlijke opgave 2025

In 2025 is gewerkt aan het verder ontwikkelen van nieuw beleid onder de Omgevingswet. Na de Omgevingsvisie uit 2022 waren de omgevingsprogramma’s in 2025 aan de beurt. De omgevingsprogramma’s geven uitvoering aan de ambities die de gemeenteraad heeft opgenomen in de Omgevingsvisie. Het afgelopen jaar stelden we twee nieuwe programma’s vast op de thema’s mobiliteit en economie. In 2025 zijn we ook gestart met nieuwe programma’s. Dit zijn onder andere de programma’s Landelijk gebied, Wonen en Cultuur & Erfgoed.

Met gebiedsvisies en gebiedsprogramma’s werkten we aan kaders om onze kernen en gebieden toekomstgericht te maken. We werkten onder andere aan het gebiedsprogramma Scheendijk en de gebiedsvisie Maarssenbroek.

We werkten ook in 2025 samen met dorpsraden en inwoners aan de dorpsvisies. Een goed voorbeeld hiervan is de toekomstvisie voor Loenen aan de Vecht.

Wat hebben wij daarvoor gedaan in 2025?

Kwaliteit openbare buitenruimte

Begroting 2025

In het Beleidskader IBOR d.d. 20 mei 2016 (vastgesteld door de raad op 5 juli 2016) hebben we het volgende kwaliteitsniveau vastgesteld voor de openbare ruimte: ‘Gemeente Stichtse Vecht gaat uit van een basis onderhoudskwaliteit in heel de gemeente. Voor de kernen geldt overal niveau B. Voor het buitengebied en de industriegebieden geldt niveau C.

Maatschappelijk effect bestuurlijke opgave 2025

Beoogd effect
We werken toe naar het halen van de afgesproken kwaliteitsniveaus. De doelen zijn a) om op termijn weer te voldoen aan het door de raad vastgestelde kwaliteitsniveau én b) dat de leefbaarheidsbeleving van inwoners over de staat van de openbare ruimte verbetert ten opzichte van de meting in 2023.

Toelichting op effect in 2025
Het onderhoud van kapitaalgoederen is opgedeeld in meerdere deelgebieden, met verschillende kwaliteitsniveaus. Het gemiddelde kwaliteitsniveau voor de hele openbare ruimte ontwikkelde zich van niveau D (meting 2021) naar het gewenste kwaliteitsniveau (IBOR, 2016). Zo is de kwaliteit van het groen in de buitenruimte van voldoende kwaliteit (beeldniveau). We hebben een inhaalslag gemaakt in het groot onderhoud van wegen (zie ook de paragraaf onderhoud kapitaalgoederen), maar hebben het gewenste kwaliteitsniveau nog niet behaald. We voerden inspecties uit om het huidige kwaliteitsniveau van civiele kunstwerken beter in kaart te brengen. Investeringen in beschoeiingen hebben we na jaren van voorbereiding uitgevoerd. We hebben een inhaalslag gemaakt in het vervangen van de bestaande lampen in de openbare verlichting door ledlampen.

In de monitor Sociale Kracht meten we de leefbaarheidsbeleving van inwoners. Eén van de belangrijke punten is de beleving van de staat van de openbare ruimte. Met deze monitor meten we, naast de meer technische meting van de kwaliteit, ook de hoe inwoners de kwaliteit beleven. Hiermee bedoelen we de manier waarop inwoners de omgeving ervaren, en hoe goed de omgeving voldoet aan hun behoeften en verwachtingen. We meten deze beleving tweejaarlijks sinds 2016. Daarmee volgen we de trends over de jaren (metingen in 2016, 2018, 2020, 2023 en 2025). De scores in 2025 zijn hetzelfde als die van 2023 (5,7). In 2016, 2018 en 2020 was de score een 6,5.

Wat hebben wij daarvoor gedaan in 2025?

Going concern-taken

Naast eerder genoemde doelen zijn de volgende reguliere taken onderdeel van het programma Fysiek. Daarbij werken we aan behoud en verbetering van de leefomgeving. De werkzaamheden hebben direct invloed op de inwoners en ondernemers, van aanleg en onderhoud van de openbare ruimte, het behandelen van vergunningaanvragen tot handhaving van illegale bouwwerken.

Onderhoud openbare ruimte

Meer grip op budgetten
In 2025 hebben we het onderhoud van de openbare ruimte structureel verbeterd door een inhaalslag te maken in de budgettering voor de komende jaren. Belangrijk waren de budgetten voor kapitaalgoederen, zoals civiele kunstwerken en wegen. In 2025 hebben we goed gekeken hoeveel geld nodig is voor onderhoud, beheer en investeringen. Daardoor konden we aanbestedingen oppakken die de afgelopen jaren minder aandacht kregen. In 2025 zijn de werkzaamheden voor meer dan 20 beheerprojecten opgestart die op korte en middellange termijn zichtbaar worden in de buitenruimte. Voorbeelden hiervan zijn:

Onderhoud en investeringen beschoeiingen zijn aanbesteed en de uitvoering is in 2025 opgestart.
Het wegwerken van achterstallige verrekeningen en grip krijgen op de operationele kosten binnen afval.

Continueren en verbeteren
Daarnaast is een continuering van het fundament op orde zichtbaar in onder andere:

Onderhoud van de kapitaalgoederen groen en spelen is per 2025 in een reguliere onderhoudscyclus gekomen. Dit betekent dat de achterstand in het beheer en onderhoud voor groen en spelen per 2025 is ingehaald. Dit voorkomt de noodzaak om bijvoorbeeld rigoureus te snoeien in de buitenruimte.
Een nieuw verkeersmodel is ontwikkeld. Het model geeft advies op verkeerskundige vraagstukken op basis van data.
Wegen heeft het beschikbare budget optimaal gebruikt om zoveel mogelijk verbetering te realiseren in de buitenruimte. Het plafond van de mogelijke uitvoering is daarmee genaderd, rekening houdend met het budget, personeel en aanbesteed werk.
Op basis van het burgerpanel blijkt dat de duidelijkheid van de informatie en snelheid van de afhandeling van meldingen in de FixiApp beter is beoordeeld in 2025 ten opzichte van 2023. Daarnaast is de grote achterstand van enkele jaren geleden bijna volledig weggewerkt.

Vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH)

Vergunningverlening wordt gedaan voor een breed scala onderwerpen gericht op de fysieke leefomgeving. Van veranderd gebruik van een gebouw, een vergunning gericht op milieu tot het verlenen van een verbouwing van een monument.

Bij de beoordeling van de aanvragen hebben we vanuit verschillende disciplines gekeken of de aanvraag wenselijk is. Volgens het ‘ja, mits’-principe van de Omgevingswet dacht de gemeente zoveel mogelijk mee met de ideeën van de aanvrager. Ook met andere overheden is afstemming gezocht, zoals met de provincie Utrecht.

De rol van handhaving in het fysieke domein is het controleren en afdwingen van de naleving van regels die gelden voor de fysieke leefomgeving. Daar vallen bijvoorbeeld bouwen, milieu, ruimtelijke ordening en de openbare ruimte onder. In 2025 zagen onze handhavers toe op de balans tussen het beschermen en benutten van de fysieke leefomgeving.

Bij het Omgevingsloket van de gemeente waren in 2025 circa 5.250 contactmomenten rondom vragen over vergunningen en ‘wat mag ik bij mijn woning of bedrijf?’ Het grootste deel van de contacten verliep via de mail (circa 3.500) en telefonische (circa 2.000). Daarnaast waren er ook gesprekken bij de balie. In 2025 zijn 658 omgevingsvergunningen afgegeven en zijn er 219 vooroverlegplannen behandeld.
In 2025 zijn 43 handhavingsverzoeken ingediend. 190 controles zijn uitgevoerd op bijvoorbeeld bootjes (29) en verleende vergunningen (49). Op 40 locaties is handhaving toegepast.

Wonen en ruimtelijke ontwikkeling

In 2025 is gewerkt aan 64 projecten. Het grootste deel hiervan waren projecten voor woningbouw, openbare ruimte en maatschappelijk vastgoed. Voor de bouw van betaalbare woningen zijn nieuwe, meerjarige prestatieafspraken met de woningcorporaties gemaakt in 2025. Het doel van deze afspraken is de ambities van het woonbeleid te realiseren. Ook versterken we de samenwerking met de woningcorporaties door meer kennis met elkaar te delen en vaker met elkaar te overleggen over ieders bijdrage aan de woonopgave in Stichtse Vecht.

Ook is de notitie flexwonen vastgesteld. Flexwoningen bieden een extra mogelijkheid in het verkleinen van de woningnood, vooral voor een- en tweepersoonshuishoudens.

Tabel 3.2.
Verplichte indicatoren Rijk	P/E	Bron	Realisatie 2023	Realisatie 2024	Realisatie 2025
Hoeveelheid restafval in kg per inwoner op jaarbasis	P	AVU/Afval- visie	163	170	-
Hernieuwbare elektriciteit (elektriciteit die is opgewekt uit wind, waterkracht, zon of biomassa)	P	RWS leef- omgeving	6%	17%	-
Aantal nieuwgebouwde woningen per 1.000 woningen	P	BAG	3,1	8,6	-
Informatie is beschikbaar op www.waarstaatjegemeente.nl

Financieel overzicht programma 3

Wat heeft het gekost in 2025?

Tabel 3.3.

Bedragen x €1.000

Programma 3	Begroting 2025 primitief	Begroting 2025 na wijziging	Realisatie 2025	Saldo 2025
Lasten
0.8 Overige baten en lasten (stelpostP3)	-843	-843	0	843
2.0 Verkeer vervoer en waterstaat	-14.112	-13.194	-12.585	609
5.7 Openbaar groen	-8.160	-8.165	-7.478	687
7.2 Riolering	-6.061	-5.492	-5.787	-295
7.3 Afval	-8.571	-8.514	-9.384	-869
7.4 Milieubeheer	-4.285	-4.285	-5.732	-1.447
7.5 Begraafplaatsen	-552	-554	-722	-168
8.0 Volkshuisvesting en ruimtelijke orde	-11.539	-16.394	-12.955	3.438
Totaal Lasten	-54.124	-57.441	-54.644	2.797
Baten
2.0 Verkeer vervoer en waterstaat	208	358	506	147
5.7 Openbaar groen	191	191	209	18
7.2 Riolering	8.465	8.065	8.350	285
7.3 Afval	12.388	12.388	12.954	566
7.4 Milieubeheer	1.120	1.120	2.541	1.421
7.5 Begraafplaatsen	600	600	490	-110
8.0 Volkshuisvesting en ruimtelijke orde	8.078	12.696	7.557	-5.138
Totaal Baten	31.050	35.418	32.608	-2.810
Gerealiseerd saldo van baten en lasten	-23.074	-22.024	-22.036	-12
Stortingen
0.10 Mutaties reserves P3	-893	-27.118	-27.805	-688
Onttrekkingen
0.10 Mutaties reserves P3	1.119	27.148	27.385	237
Mutaties reserves	226	30	-421	-451
Gerealiseerd resultaat	-22.848	-21.994	-22.456	-463

Toelichting lasten en baten per soort kosten

Omschrijving

Tabel 3.4.
Fysiek	Begroting	Begroting	Realisatie	Saldo
	primitief	na wijziging
(x €1.000)	2025	2025	2025	2025
Toegerekende personeelslasten	-11.925	-11.925	-13.147	-1.223
Kapitaallasten	-9.055	-8.193	-6.552	1.641
Overige lasten	-30.276	-34.623	-34.072	551
Overige verrekeningen GREX	-2.868	-2.700	-872	1.828
Totaal lasten	-54.124	-57.441	-54.644	2.797
Baten	30.209	30.416	30.552	136
Overige verrekeningen GREX	841	5.002	2.056	-2.946
Totaal baten	31.050	35.418	32.608	-2.810
Gerealiseerde saldo van baten en lasten	-23.074	-22.024	-22.036	-12
Toevoeging aan reserves	-893	-27.118	-27.805	-688
Onttrekking aan reserves	1.119	27.148	27.385	237
Gerealiseerd resultaat	-22.848	-21.994	-22.456	-463

Toelichting van de verschillen in de lasten

Omschrijving

Tabel 3.5.
Analyse verschillen lasten (x €1.000)	Begroting 2025	Realisatie 2025	Verschil
Lasten	-57.441	-54.644	2.797
Toelichting		Taakveld	Bedrag
Toegerekende personeelslasten		Diverse	-1.223
Kapitaallasten		Diverse	1.641
Door de omzetting van de voorziening wegen naar rompkredieten wegen is er een eenmalige financiele meevaller die te gunste komt aan de exploitatie in 2025.		2.0 Verkeer, vervoer en waterstaat	955
Gezien aanstaande investeringen de komende jaren voor beschoeiingen en kades is er in 2025 een lager bedrag uitgegeven aan planmatig onderhoud, omdat het dan tot onnodige tijdelijke verbeteringen en capaciteitsinzet zou gaan leiden.		5.7 Openbaar groen	500
In de bestuursrapportage is een aanzienlijke onderbesteding gemeld. Hierop is een geringe inhaalslag gerealiseerd.		7.2 Riolering	-205
De kosten voor huishoudelijk afval zijn gering hoger uitgevallen dan begroot, door meerkosten voor de verwerking van het afval.		7.3 Afval	-779
Op diverse specifieke uitkeringen is meer uitgegeven dan ontvangen in 2025. De subsidie bedragen horende bij deze uitgaven zijn al in 2024 ontvangen. De uitgaven verlopen volgens planning. Meerjarig is er geen overschrijding.		7.4 Milieubeheer	-1.303
Er is een inhaalslag gerealiseerd op het onderhoud bij de begraafplaatsen.		7.5 Begraafplaatsen	-107
Voor de lopende grondexploitaties waren uitgaven en inkomsten geraamd die in 2025 niet konden worden gerealiseerd. Voor een aantal ontwikkellocaties zijn vooruitlopend op de vaststelling van de grondexploitatie (voorbereidings)kosten gemaakt. Jaarlijks beoordelen we de omvang van de benodigde verliesvoorzieningen voor lopende grondexploitaties. Een aantal voorzieningen is verlaagd en een aantal voorzieningen is verhoogd (zie baten). Tevens is bij de afsluiting van de grondexploitatie Veenkluit Tienhoven een voorziening gevormd voor nakomende kosten.Voor de toelichting op de grondexploitaties verwijzen we u naar de paragraaf Grondbeleid en de Mutaties reserves.		8.0 Volkshuisvesting	3.039

Overig		Diverse	279
Totaal mutatie lasten programma 3			2.797

Toelichting van de verschillen in de baten

Omschrijving

Tabel 3.6.
Analyse verschillen baten (x €1.000)	Begroting 2025	Realisatie 2025	Verschil
Baten	35.418	32.608	-2.810
Toelichting		Taakveld	Bedrag
De rioolheffing is gering hoger uitgevallen doordat meer huishoudens in een hogere klasse wat betreft waterverbruik vielen. Daardoor worden er meer heffingen geind. De BGHU is nog bezig met de accountantsverklaring, de kans bestaat dat deze beoordeling op basis daarvan aangepast moet worden.		7.2 Riolering	79
Incidenteel zijn er meer overige inkomsten binnengekomen voor papier, zwerfafval en prullenbakvergoedingen.		7.3 Afval	747
Er zijn diverse specifieke uitkeringen ontvangen vanuit het Rijk voor duurzaamheid. Deze kunnen in 2025 en de komende jaren worden ingezet voor bijvoorbeeld de inzet van capaciteit en de aanpak van energiearmoede. Dit jaar zijn niet alle middelen besteed, maar voor 2026 en verder zijn plannen gemaakt om deze middelen in te zetten.		7.4 Milieubeheer	1.271
Er zijn minder leges ontvangen voor Begraafplaatsen mede door de terugbetaling van grafgelden voor KNIL-militairen aan nabestaanden.		7.5 Begraafplaatsen	-110
In 2025 zijn minder legesinkomsten ontvangen. Voor grotere projecten zijn in 2025 geen vergunningen aangevraagd en afgerond.		8.0 Volkshuisvesting en ruimtelijke orde	-1.661
Voor de lopende grondexploitaties waren uitgaven en inkomsten geraamd die in 2025 niet konden worden gerealiseerd. Jaarlijks beoordelen we de omvang van de benodigde verliesvoorzieningen voor lopende grondexploitaties. Een aantal voorzieningen is verlaagd en een aantal voorzieningen is verhoogd (zie lasten). Voor de toelichting op de grondexploitaties verwijzen we u naar de paragraaf Grondbeleid en de Mutaties reserves.		8.0 Volkshuisvesting en ruimtelijke orde	-3.685
Geconstateerd is dat er een administratieve correctie nodig is in de kosten en opbrengsten van het gebiedsfonds. Dit leidt tot een incidenteel voordeel in de exploitatielasten (351K) in 2025 en een structureel nadeel (624K) in de kapitaallasten vanaf 2025. Het heeft geen invloed op de totale kosten en opbrengsten die gemoeid zijn met de ontwikkeling van Ruimtekwartier.		8.0 Volkshuisvesting en ruimtelijke orde	315
De grondverkopen waren in 2025 lager dan geraamd. Tevens waren de huuropbrengsten lager dan geraamd.		8.0 Volkshuisvesting en ruimtelijke orde	-77
De ontvangen bijdragen in de door de gemeente gemaakte plankosten zijn in 2025 ontvangen.		8.0 Volkshuisvesting en ruimtelijke orde	125

Overig		Diverse	186
Totaal mutatie baten programma 3			-2.810

Toelichting reservemutaties

Tabel 3.7.
Mutaties reserves 2025 (x €1.000)	Begroting	Realisatie	Saldo
Stortingen
- Primitieve begroting - mutaties storting reserve	893	893
- Grondexploitaties - storting voor de winstneming GREX Kuyperstraat en de ontwikkellocaties (vrijval voorbereidingskosten). Voor de toelichting op het verloop van de reserve Grondexploitaties verwijzen we u naar de paragraaf Grondbeleid.		654	-654
- Oostelijke Vechtplassen een storting van het restant realisatie OVP 2025		34	-34
- Wegen - storting bestemmingsreserve financiering t.l.v. de reserve onderhoud wegen	7.630	7.630
- Wegen - storting bestemmingsreserve financiering t.l.v. de kapitaaldekkingsreserve	17.749	17.749
- Oostelijke Vechtplassen - storting in de reserve t.l.v. de algemene reserve	846	846
Totaal stortingen	27.118	27.805	-688

Onttrekkingen
- Primitieve begroting - mutaties onttrekking reserve	-1.119		-1.119
- Wegen - onttrekking aan de reserve onderhoud wegen t.g.v. de reserve financiering	-7.630	-7.630
- Wegen - onttrekking aan de kapitaaldekkingsreserve t.g.v. de reserve financiering	-17.749	-17.749
- Oostelijke Vechtplassen - onttrekking uit de reserve Oostelijke Vechtplassen	-283		-283
- Onttrekking t.b.v. realisatie geluidscherm A2, duurzaamheid en civiele kunstwerken		-880	880
- Grondexploitaties - onttrekking aan de verliesvoorziening voor een aantal grondexploitaties en ontwikkellocaties. Voor de toelichting op het verloop van de reserve Grondexploitaties verwijzen we u naar de paragraaf Grondbeleid.	-160	-866	706
- Wegen - onttrekking vrijval kapitaaldekkingsreserve i.v.m. de aanpassing in de financiële methodiek voor het groot onderhoud wegen.	53		53
- Omgevingswet en platteland - onttrekking bij de Jaarstukken 2024 i.v.m. de overheveling	-260	-260
Totaal onttrekkingen	-27.148	-27.385	237
Totaal mutaties reserves programma 3	-30	421	-451